Ticaret Bakanlığı, motorlu kara taşıtlarının kiralanmasıyla ilgili sektör genelinde şeffaflık, kalite ve güvenlik standartlarını artırmayı hedefleyen kapsamlı bir düzenlemeye imza atmaya hazırlanıyor. Hazırlanan “Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı”, kamuoyunun ve sektör temsilcilerinin görüşüne sunuldu.
Araç Kiralamaya Yeni Kurallar: Yaş, Kilometre ve Standart Zorunluluğu
Yeni düzenleme ile birlikte, araç kiralama faaliyetlerine sıkı denetim ve standart getiriliyor. Bakanlık, özellikle bireysel tüketicilerin gerçekleştirdiği kısa dönemli kiralama süreçlerine dair belirli kurallar belirleyerek, tüketici mağduriyetlerini önlemeyi, hizmet kalitesini artırmayı ve kayıt dışılığı engellemeyi hedefliyor.
Buna göre, 100 bin kilometreyi geçmiş ya da 5 yaşından büyük olan araçlar, kiralama faaliyetlerinde kullanılmayacak. Bu düzenleme, filoların yenilenmesini, yol güvenliğinin artırılmasını ve daha çevreci araçların tercih edilmesini sağlayacak.
Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi Kuruluyor
Yönetmelik taslağı çerçevesinde en dikkat çeken adımlardan biri de, “Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi” kurulması oldu. Bu sistem sayesinde:
Yetki belgesi başvuruları,
Belgelendirme süreçleri,
Kiralanan araçların takibi,
İşletmelerin denetlenmesi
dijital ortamda yapılacak. Bu sistem, araç kiralama piyasasının dijitalleşmesini sağlayacak önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Yetki Belgesi Olmadan Araç Kiralanamayacak
Taslak düzenleme ile birlikte, ticari olarak araç kiralayan tüm işletmelere yetki belgesi alma zorunluluğu getiriliyor. Bu belgeyi almak isteyen işletmelerin;
Meslek odasına kayıtlı olması,
Vergi mükellefi olması,
İş yerinin yalnızca bu faaliyet için kullanılıyor olması,
En az ilköğretim mezunu personel çalıştırması,
Mesleki Yeterlilik Kurumu’ndan “Seviye 4” belgesi almış olması,
Belirli suçlardan hüküm giymemiş olması
gerekiyor. Bu şartlar, sektörde nitelikli iş gücünü artırmayı ve kurumsal yapıları teşvik etmeyi hedefliyor.
İşletmelere En Az 10 Araç Zorunluluğu Getiriliyor
Yönetmelik kapsamında, her araç kiralama şirketinin en az 10 araca sahip olması, bunlardan en az 5'inin şirket mülkiyetinde olması zorunlu kılınıyor. Bu adım, bireysel ve küçük ölçekli kayıtsız girişimlerin önünü kesmeyi ve sektörde kurumsallaşmayı teşvik etmeyi amaçlıyor.
Büyükşehirlerde Çevreci Araç Zorunluluğu
Büyükşehirlerde faaliyet gösteren araç kiralama firmaları için çevreci taşıt zorunluluğu da getiriliyor. Buna göre:
En az 2 hibrit veya elektrikli araç
Bu araçlardan en az birinin yerli üretim olması şartı aranacak.
Bu maddeyle hem çevre dostu ulaşım teşvik edilecek, hem de yerli otomotiv sektörü desteklenecek.
Tüketici Odaklı Kiralama Süreci
Hazırlanan taslak, tüketicilerin korunmasına öncelik veriyor. Kiralama sözleşmelerinin daha net, şeffaf ve anlaşılır olması sağlanacak. Kiralama öncesi ve sonrası belgeler, araca dair teknik bilgiler, sorumluluklar gibi detaylar açık şekilde yazılı hale getirilecek. Böylece tüketici mağduriyetlerinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Kapsam Dışı Olan Kiralama Türleri
Yönetmelik taslağı, bireysel tüketiciler için yapılan araç kiralamaları kapsarken, uzun dönemli kurumsal kiralamalar bu kapsamın dışında tutuluyor. Yani işletmeler arasında gerçekleşen ve birkaç aydan uzun süren taşıt kiralama anlaşmaları, yönetmelik kapsamına alınmayacak.
Yeni Dönem Ne Zaman Başlayacak?
Yönetmelik taslağı şu anda kamuoyu ve sektör temsilcilerinin görüşüne açık durumda. Gelen öneri ve eleştiriler doğrultusunda şekillenecek olan yönetmelik, Resmi Gazete’de yayımlandıktan sonra yürürlüğe girecek. Uygulama için geçiş süreci tanınması bekleniyor.
