Düzenlemenin en dikkat çeken noktası tarih sınırı oldu. Kanunun 29’uncu maddesiyle Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na eklenen geçici maddeye göre:
1 Ocak 2016’dan önceki GSS prim borçları
Bu borçlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zamları tamamen silindi. Vatandaşlardan bu alacaklar için herhangi bir ödeme talep edilmeyecek.
Amaç: Borç Yükünü Hafifletmek, Sağlığa Erişimi Kolaylaştırmak
Maddenin gerekçesinde, prim borcunu ödeme imkânı bulamayan sigortalıların kamuya olan borç yükünün azaltılması ve sağlık hizmetlerinden yararlanmasının önündeki engellerin kaldırılması hedeflendi. Daha önce çıkarılan yapılandırma düzenlemelerinden faydalanamayan veya yararlansa bile borcunu ödeyemeyen kişiler için kalıcı bir çözüm oluşturulması amaçlandı.
1,5 Milyon Kişinin Borcu Silindi
Resmî tahminlere göre düzenlemeden:
Gelir testine hiç girmemiş olanlar
Gelir seviyesi düşük olduğu için primlerini ödeyemeyenler
Yapılandırma fırsatlarını kullanamayan ya da borcunu kapatamayanlar öncelikli olarak yararlanacak. Toplamda 3 milyar 258 milyon TL tutarındaki prim, ceza ve zam alacağının kamu alacakları arasından çıkarıldığı belirtildi.
Genel Sağlık Sigortası (GSS) Nedir?
Genel Sağlık Sigortası, Türkiye’de sağlık hizmetlerinden yararlanmayı düzenleyen zorunlu bir sosyal güvenlik sistemi olarak uygulanıyor. GSS kapsamına:
Geliri belirli seviyenin üzerinde olan kişiler
İsteğe bağlı sigortalılar
Bazı öğrenci ve çocuk statüsündeki bireyler
İşsizlik ödeneği ve kısa çalışma ödeneği alanlar
Koruma altındaki çocuklar ve bazı yabancı uyruklular dahil ediliyor.
Güncel verilere göre Türkiye’de yaklaşık 8 milyon kişinin GSS borcu bulunuyor. Bu grubun önemli bir kısmının primleri devlet tarafından karşılanırken, yaklaşık 2 milyon kişinin primini kendi imkânlarıyla ödediği belirtiliyor.
GSS Primleri Artmıştı
Borç silme düzenlemesiyle birlikte GSS prim tutarlarındaki artış da dikkat çekiyor. Daha önce brüt asgari ücretin yüzde 3’ü olarak uygulanan GSS primi, yüzde 6’ya yükseltilmişti. Bu artışla prim tutarı 780 TL’den 1.560 TL’ye çıkmıştı. Asgari ücretteki yeni düzenleme sonrası ise 1 Ocak itibarıyla GSS priminin 1.981 TL’ye yükseldiği bildirildi.
11. Yargı Paketi kapsamında yürürlüğe giren bu düzenleme, yüz binlerce vatandaş için önemli bir rahatlama sağladı. 2016 öncesine ait GSS borçlarının tamamen silinmesiyle birlikte hem kamuya olan borç yükü azaldı hem de sağlık hizmetlerine erişimin önündeki engeller kaldırıldı. Uygulama, sosyal güvenlik alanında son yılların en kapsamlı borç silme adımlarından biri olarak değerlendiriliyor.
