Gelinim Mutfakta etli piruhi tarifi, evde hazırlamak isteyenlerin gündeminde. Mantıya benzeyen hamur yapısıyla bilinen piruhi, etli iç harcı ve üzerine dökülen tereyağlı sosla servis edilebiliyor. Etli piruhi için gerekli malzemeler, hamurun hazırlanışı, pişirme süresi ve tarifin püf noktaları merak ediliyor.
Gelinim Mutfakta programıyla gündeme gelen etli piruhi, Türk mutfağındaki geleneksel hamur işi çeşitlerinden biri olan piruhinin etli yorumuyla hazırlanıyor. İnce açılan hamurun küçük parçalar hâlinde kesilmesi, iç harçla doldurulması ve haşlanması tarifin temel aşamalarını oluşturuyor. Piruhi genellikle peynirli veya lorlu iç harçla bilinse de kıymalı ve etli çeşitleri de hazırlanabiliyor. Evde etli piruhi yapmak isteyenler için hamurun kıvamı, iç harcın hazırlanması ve pişirme süresi önem taşıyor.
Gelinim Mutfakta etli piruhi malzemeleri
Etli piruhi hazırlamak için un, yumurta, su ve tuzla hazırlanan bir hamur kullanılıyor. İç harcında kıyma, soğan ve baharatlar bulunuyor. Üzerine sarımsaklı yoğurt ve tereyağlı sos eklenerek servis edilebiliyor. Aşağıdaki ölçüler yaklaşık 4 kişilik ev yapımı etli piruhi için kullanılabilir.
Hamuru için:
-
3 su bardağı un
-
1 adet yumurta
-
Yaklaşık 1 su bardağı su
-
1 çay kaşığı tuz
Etli iç harcı için:
-
250 gram orta yağlı dana kıyma
-
1 adet orta boy kuru soğan
-
1 yemek kaşığı sıvı yağ
-
1 çay kaşığı karabiber
-
Yarım çay kaşığı pul biber
-
Yeteri kadar tuz
Üzeri için:
-
1,5 su bardağı yoğurt
-
2 diş sarımsak
-
2 yemek kaşığı tereyağı
-
1 tatlı kaşığı kırmızı toz biber
-
İsteğe bağlı kuru nane
Gelinim Mutfakta etli piruhi nasıl yapılır?
Etli piruhi yapımında önce hamur yoğruluyor, ardından kıymalı iç harç hazırlanıyor. Dinlendirilen hamur ince açılarak küçük kareler hâlinde kesiliyor ve iç harçla dolduruluyor. Kapatılan hamurlar kaynar suda haşlandıktan sonra yoğurt ve tereyağlı sosla servis ediliyor.
1. Piruhi hamurunu hazırlayın
Unu geniş bir yoğurma kabına alın ve ortasını açın. Yumurtayı ve tuzu ekleyin. Suyu azar azar ilave ederek ele yapışmayan, sertçe bir hamur yoğurun. Hamurun üzerini kapatarak yaklaşık 20-30 dakika dinlendirin.
2. Etli iç harcı hazırlayın
Kuru soğanı ince ince doğrayın. Tavaya sıvı yağı alın, soğanı hafifçe kavurun ve kıymayı ekleyin. Kıyma suyunu çekip pişene kadar karıştırın. Tuz, karabiber ve pul biberi ilave ederek ocaktan alın. İç harcı hamura koymadan önce ılımaya bırakın.
3. Hamuru ince açın
Dinlenen hamuru iki eşit bezeye ayırın. Unlanmış tezgâhta oklava veya merdane yardımıyla ince bir yufka açın. Açılan hamuru yaklaşık 5 santimetrelik karelere kesin. Karelerin ortasına birer çay kaşığı kadar etli harç yerleştirin.
4. Piruhileri kapatın
Hamur karelerini köşeden köşeye birleştirerek üçgen biçiminde kapatın. İç harcın dışarı çıkmaması için kenarlarına parmaklarınızla bastırın. Gerekirse hamurun kenarlarını çok az suyla nemlendirin. Bütün hamurlar bitene kadar aynı işlemi uygulayın.
5. Etli piruhileri haşlayın
Geniş bir tencerede su kaynatın ve bir miktar tuz ekleyin. Hazırladığınız piruhileri kaynar suya dikkatlice bırakın. Hamurların kalınlığına göre yaklaşık 8-12 dakika haşlayın. Pişen piruhileri kevgir yardımıyla sudan çıkararak servis tabağına alın.
6. Yoğurt ve tereyağlı sosu hazırlayın
Yoğurdu ezilmiş sarımsakla karıştırın. Ayrı bir tavada tereyağını eritin ve kırmızı toz biberi ekleyin. Biberi yakmadan kısa süre ısıtın. Haşlanan etli piruhilerin üzerine önce sarımsaklı yoğurdu, ardından tereyağlı sosu gezdirerek servis edin.
Etli piruhi hamuru nasıl yapılır?
Piruhi hamuru, un, yumurta, su ve tuz kullanılarak hazırlanıyor. Mantı hamuruna benzer şekilde yoğrulan karışımın fazla yumuşak olmaması gerekiyor. Hamur yeterince yoğrulduğunda açılması kolaylaşıyor ve haşlama sırasında şeklini koruyor. Yaklaşık 20-30 dakika dinlendirilen hamur daha rahat açılabiliyor.
Hamurun çok kalın açılması, piruhilerin pişme süresini uzatabiliyor. Çok ince açılması ise iç harçla doldurulurken yırtılmasına neden olabiliyor. Bu nedenle hamurun eşit kalınlıkta açılması ve kenarlarının dikkatlice kapatılması gerekiyor.
Etli piruhi iç harcı nasıl hazırlanır?
Etli piruhinin iç harcı için dana kıyma, kuru soğan ve baharatlar kullanılabiliyor. Ev tipi tarifte kıyma, ince doğranmış soğanla birlikte kavrularak hazırlanıyor. İç harcın hamura yerleştirilmeden önce soğutulması, hamurun yumuşamasını ve açılmasını önlemeye yardımcı oluyor. Kıyma miktarı, hazırlanan hamurun büyüklüğüne ve piruhilerin iç doluluğuna göre ayarlanabiliyor.
Etli piruhi kaç dakikada pişer?
Etli piruhinin haşlanma süresi hamurun kalınlığına ve büyüklüğüne bağlı olarak değişiyor. İnce açılmış, önceden pişirilmiş kıymalı harçla doldurulmuş piruhiler genellikle 8-12 dakika içerisinde haşlanabiliyor. Hamurun hazırlanması, dinlendirilmesi ve iç harcın pişirilmesiyle birlikte tarifin toplam süresi yaklaşık 60-90 dakikayı bulabiliyor. Piruhilerin pişip pişmediği hamurun yumuşaklığı kontrol edilerek anlaşılabiliyor.
Etli piruhi ile mantı arasındaki farklar
Piruhi ve mantı, hamurun iç harçla doldurulup haşlanması bakımından birbirine benziyor. Ancak piruhi, farklı yörelerde peynirli, lorlu veya patatesli iç harçlarla da hazırlanabiliyor. Mantıda ise kıymalı iç harç yaygın olarak kullanılıyor. Piruhinin üçgen veya farklı biçimlerde kapatılan çeşitleri bulunurken mantının şekli de yöreden yöreye değişiyor.
Piruhi hangi yöreye ait?
Piruhi, Türk mutfağının farklı bölgelerinde görülen geleneksel hamur işlerinden biri. Özellikle Anadolu'nun çeşitli yörelerinde peynirli ve lorlu çeşitleriyle biliniyor. Tarifin hazırlanışında hamurun kesilme biçimi, kullanılan iç harç ve servis sosu yöresel farklılıklar gösterebiliyor. Etli piruhi ise bu hamur işinin kıymalı iç harçla hazırlanan çeşitleri arasında yer alıyor.
Etli piruhi sosu nasıl yapılır?
Etli piruhinin üzerine sarımsaklı yoğurt ve tereyağlı kırmızı biber sosu eklenebiliyor. Sarımsaklı yoğurt için yoğurdun içerisine ezilmiş sarımsak karıştırılıyor. Tereyağı küçük bir tavada eritildikten sonra kırmızı toz biber ekleniyor ve kısa süre ısıtılıyor. Soslar, haşlanan piruhilerin üzerine servis sırasında dökülüyor.
Etli piruhi yapmanın püf noktaları
Etli piruhi hazırlarken hamurun yeterince dinlendirilmesi ve ince açılması gerekiyor. İç harcın çok sulu olması, hamurun kapanmasını zorlaştırabiliyor. Piruhilerin kenarları iyi kapatılmadığında haşlama sırasında açılabiliyor ve iç harç suya karışabiliyor. Ayrıca piruhilerin birbirine yapışmaması için geniş bir tencerede, yeterli miktarda kaynar su kullanılması önem taşıyor.
Haşlama sırasında hamurların fazla karıştırılması şekillerinin bozulmasına neden olabiliyor. Pişen piruhilerin bekletilmeden servis edilmesi ise hamurun birbirine yapışmasını azaltıyor. Yoğurt ve tereyağlı sosun servis aşamasında eklenmesiyle yemek tamamlanıyor.
Etli piruhi fırında yapılır mı?
Etli piruhi geleneksel olarak haşlanarak hazırlanıyor. Bununla birlikte haşlanmış piruhiler, isteğe bağlı olarak tereyağıyla harmanlanıp kısa süre fırınlanabiliyor. Fırınlanan çeşitlerde hamurun dış yüzeyi daha farklı bir doku kazanabiliyor. Evde hazırlanan klasik etli piruhi tarifinde ise haşlama yöntemi kullanılıyor.
Etli piruhi yoğurtlu mu, yoğurtsuz mu servis edilir?
Etli piruhi hem yoğurtlu hem de yoğurtsuz servis edilebiliyor. Sarımsaklı yoğurt, özellikle kıymalı hamur işleriyle birlikte kullanılan yaygın soslardan biri. Yoğurt tercih etmeyenler, piruhilerin üzerine yalnızca eritilmiş tereyağı ve baharat ekleyebiliyor. Servis biçimi kullanılan iç harca ve kişisel tercihe göre değişebiliyor.
