Rasûlullah sallâllâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuşlardır:
“En temiz kazanç, şu vasıflara sahip olan ticâret erbâbının kazancıdır:
Konuştuklarında yalan söylemezler,
Kendilerine îtimâd edildiğinde ihânet etmezler,
Söz verdiklerinde sözlerinden dönmezler,
Bir şey satın alırken o malı yermezler,
Bir şey satarken onu aşırı bir şekilde övmezler,
Borçları olduğunda geciktirmezler ve
Alacakları olduğunda, zor durumda olan borçluyu sıkıştırmazlar.”
Sanırım Müslüman tacirin şu kurallara riayet etmesi hem kendisi için hemde halk için bir rahmettir .
Bugün en çok ihtiyaç duyduğumuz hasletlerin başında Dürüstlük gelmektir,Nu’mân İbni Beşîr (ra)Resûlullah (sav)i şöyle buyururken dinledim, dedi:
Helâl olan şeyler belli, haram olan şeyler bellidir. Bu ikisinin arasında, halkın birçoğunun helâl mi, haram mı olduğunu bilmediği şüpheli konular vardır.
Şüpheli konulardan sakınanlar, dinini ve ırzını korumuş olur. Şüpheli konulardan sakınmayanlar ise gitgide harama dalar. Tıpkı sürüsünü başkasına ait bir arâzinin etrafında otlatan çoban gibi ki, onun bu arâziye girme tehlikesi vardır. Dikkat edin! Her padişahın girilmesi yasak bir koruluğu (arâzisi) vardır. Dikkat edin! (Unutmayın ki) Allah’ın yasak arâzisi de haram kıldığı şeylerdir. . Dikkat edin! (Şunu iyi bilin ki) insan vücudunda küçücük bir et parçası vardır. Eğer bu et parçası iyi olursa, bütün vücut iyi olur. Eğer o bozulursa, bütün vücut bozulur. İşte bu et parçası kalb'dir” (Müslim, Müsâkat, 20, 107; Buhari, Büyû 2 Îmân 39;) İşte bu hadis, imtihana tabi tutulan insanın helal ve haram kılınan şeylerin belli olduğunu, dolayısıyla bunları öğrenmesi ve helalin talep edilmesi gerektiğini bildirmektedir. Yine bu hadis şüpheli olan şeylerden sakınılması, bunları yapanın haram işlediğini ifade ederek kalbin ıslah edilmesini, fesatlıklardan uzak tutulması gerektiğini çok güzel bir şekilde izah etmiştir.
Değerli Müminler!
Helal ve haramın belirlendiği, İslam dininde rızk; helal yollardan da, haram yollardan da temin edilebilir. Fakat İslam, kazancın helal yollardan temin edilmesini, haram yollar olan şeytanın yoluna düşülmemesini talep etmektedir.
Günümüzde insanlar dünyevi menfaatleri önceledikleri izin bazen meşru olmayan yollara başvurmaktalar ve bunu kazanç yolu haline getirmekteler. Hâlbuki her Müslümanın hangi meslekle uğraşırsa uğraşsın kendi mesleği ile ilgili haram ve helalleri bilmesi ve ona göre mesleğini icra etmesi gerekir. Aksi takdirde kazancına haram bulaştırır.