İran'da her düşüncenin kendi gazete ve internet haber sitesi vardır. Özel TV kanalı yasal olarak mümkün olmadığı için, tüm televizyonlar devletindir.
İran'daki siyasi grupları şöyle tasnif edebiliriz;
1- Vahdetçiler
2- Aşırı sağ muhafazakarlar
3- Liberaller
4- İran milliyetçileri
1-Vahdetçiler
Bu grup Ayetullah Humeyni'nin çizgisi (bugün Ayetullah Hamanei'nin çizgisi) olarak nitelendirilir. Bunlar Sünnileri düşman olarak görmezler. Hz. Aişe'ye kötülük isnat etmezler, Sünnilerin hürmet ettikleri sahabeye sözmezler. Bunu haram görürler.
Kuveytli Şii Şeyh Yasir El-Habib İngiltereden yayın yapan kendi televizyonunda Hz. Aişe, Hz. Ebubekir, Hz. Ömer ve Hz. osman hakkında küfürlü konuşunca, Ayetullah Hamanei bu konuda bir fetva yayınlar... Fetva'da şöyle denir; "Ummül Müminin olan Aişe'ye çirkimlik isnat etmek ve sahabelere ve Sünnilerin mukaddesatına sövmek haramdır"
Ayetullah Hamanei'nin fetvası : http://www.alarabiya.net/articles/2010/10/01/120857.html
(Bazı arkadaşlar bu konuya 'takiyye' üzerinden karşı çıkacaklar, lakin dinamikler arasındaki çatışmaya bakıldığında bu itiraz noktası doğal olarak çürüyecektir)
2- Aşırı Sağ Muhafazakarlar
Bunların liderliği konumundaki isim Ayetullah Horasani'dir. Bu grup devletin birçok kademesinde etkindir. Hatta bölgedeki diğer Şii gruplarının bazıları üzerinde de etkin olduğu söylenir. Ülkenin baş komutanı Ayetullah Hamanei olmasına reğmen, Devrim Muhafıları Ordusundaki bazı komutanlardan Hamanei'nin açıklamasıyla çelişen açıklamalar görülebilir. Bunun nedeni Muhafazakar grubun Devrim Muhafızları Ordusunda ki etkinliğidir.
Bu grup, Ayetullah Hamanei'yi Ehl-i Sünnet'e aşırı tolaranslı davranmakla suçlar. Hatta cemaat mensupları kendi aralardında (basına açık olmayan toplantı ve mekanlarda) Hamanei'ye ağır hakaretler ederler.
Bu grup, Sünnilerde hoşlanmaz ve Hz. Aişe başta olmak üzere diğer önde gelen sahabe efendilerimize iftira atarlar.
Bu grubun içerisinde olan etkin bir tayfa ise Seyyi Şirazi denilen gruptur. (Taklit Mercii kabul edile Ayetullah Mekarimi Şirazi ile bir ilişkileri yoktur bu gurubun, sadece soy isim benzerliği. Mekarimi Şirazi İranlıdır, Seyyid Şiraziler Irak göçmenidir)
Seyydi Şiraziler'in Kum'da medreseleri ve enstütüleri vardır, güçlüdürler. İngiltereden yayın yapan birçok televizyonları vardır. Bu televizyonlar her gün ehl-i sünnet kutsallarına söver. Bunlara dokunmak çokta kolay değildir.
Aralık 2014'te İran'da bir operasyon yapıldı ve bunları İngiltere'den yayın yapan TV'lerinin Tahran ve Kumdaki ofisleri kapatıldı, çalışanları hapse atıldı. Hapse atılanların içerisinde Ayaetullah Şirazi'de vardı.
Bu aşırı sağ muhafazakar grup, İslam devrimi içerisindeyeni bir devrimin gerekliliğine inanır ve bunun için çalışır. Yönetimi ele geçirmek için mücadele eder.
3- Liberaller
Liberal grubun başını Ayetullah Rafzancani çeker. Bu grup aynı zamanda sol grup olarakta anılır. Ama Türkiye'de bildiğimiz solun dışında bunlar Amerikancı'dır.
Yani, Amerika ile diyalog kurulması, birşekilde anlaşma yapılması taraftarıdır bunlar. İran Eski Cumhurbaşkanı Ayetullah Muhammet Hatemi bu grubun etkin bir neferidir. Mevcut Cumhurbaşkanı Ruhani'de liberal ekiptendir.
4- İran Milliyetçileri
İran Milliyetçilerinin etkinliği çok yoktur. Lakin yinede belli bir potansiyelleri vardır. İran'da siyasi gücü en zayıf olan gruptur.
Son olarak; İran Rehberlik makamında Ayetullah Hamanei'nin bulunması ve tek adam görüntüsü vermesi homojen bir yapı düşüncesine vesile olabilir. Ama gerçek böyle değidlir...
Hamanei, tüm bu grupların arasında ciddi bir siyaset yürütmektedir. Yeri gediğinde makamınında ağırlığını kullanarak birçok işe müdahale edebilmektedir.
Lakin, Liberal ekibin 2009 cumhurbaşkanlığı seçimi adayı olan Musavi'nin yargı kararı olmadan, sadece Ulusal Güvenlik Kurulunun kararıyla ev hapsinde tutulması, yargılanamaması bu çatışmanın en bariz delillerindendir.
Dolayısıyla bu İran'ın temel dinamikleri noktasında sadece özetleyici birkaç bilgi.
