Şehir gece olunca gerçekten değişiyor.
Aynı sokak, aynı binalar ama his başka oluyor. Gündüz gayet sıradan görünen bir yer gece biraz belirsizleşiyor. Gölgeler uzuyor, renkler kayboluyor, mesafeler bile farklı hissediliyor.
Sanırım bunun en büyük sebebi ışık.
Işık bence sadece görmemizi sağlamıyor. Bir yerde kendimizi rahat hissedip hissetmememizi de etkiliyor. Mesela iyi aydınlatılmış bir sokakta yürürken insan pek düşünmez bunu ama ışık azsa ya da garip dağılıyorsa hemen fark ediliyor.
İçten içe bir huzursuzluk oluyor.
Dengeli bir ışık olduğunda sokak bambaşka hissediliyor. İnsan yüzleri seçiliyor, çevre okunabiliyor. Küçük bir fark gibi ama gecenin ruhunu tamamen değiştiriyor.
Işığın başka bir etkisi daha var aslında: insanlar o mekânda kalmak isteyip istemediğine ışıkla karar veriyor. Loş bir park akşamları çabuk boşalır mesela ama iyi aydınlatılmış bir meydan gece bile canlı kalabiliyor.
Işıklı şehirler biraz daha geç uyuyor, hatta hiç uyumuyor. Bakınız: New York
Sonuçta şehir sadece gündüz yaşanan bir yer değil. Gece de insanlar yürür, buluşur, eve döner ve o deneyimin nasıl hissedileceğini çoğu zaman ışık belirler.